|
ریاضی ششم صفحه 140 - فعالیت 1
۱ـ عبارت زیر به دو روش محاسبه شده است. محاسبهها را کامل کنید.
$(8 - 2) \times 3 =$
$8 - (2 \times 3) =$
آیا پاسخها یکی است؟ مثلاً اگر بخواهید عبارتی مانند این $3 \times (60 - 7 \times 4)$ را حساب کنید، چگونه عمل میکنید؟
پاسخ تشریحی و گام به گام ریاضی ششم صفحه 140 - فعالیت 1
در این فعالیت میخواهیم یاد بگیریم که **ترتیب عملیات ریاضی** چقدر در نتیجه نهایی تاثیر دارد.
بیایید ابتدا دو عبارت اول را حل کنیم:
در عبارت اول داریم: $(8 - 2) \times 3$
چون پرانتز وجود دارد، ابتدا باید داخل پرانتز را حساب کنیم.
$8 - 2 = 6$
سپس حاصل را در ۳ ضرب میکنیم: $6 \times 3 = 18$.
در عبارت دوم داریم: $8 - (2 \times 3)$
باز هم ابتدا داخل پرانتز: $2 \times 3 = 6$
سپس از ۸ کم میکنیم: $8 - 6 = 2$.
**آیا پاسخها یکی است؟**
خیر؛ همانطور که دیدید حاصل عبارت اول ۱۸ و حاصل عبارت دوم ۲ شد.
حالا برای محاسبه عبارت پیچیدهتر $3 \times (60 - 7 \times 4)$ طبق قرارداد زیر عمل میکنیم:
۱. ابتدا باید سراغ **داخلیترین پرانتز** برویم.
۲. داخل پرانتز، ابتدا **ضرب** را بر تفریق اولویت میدهیم: $7 \times 4 = 28$.
۳. حالا تفریق داخل پرانتز را انجام میدهیم: $60 - 28 = 32$.
۴. در نهایت حاصل را در عدد بیرون پرانتز ضرب میکنیم: $3 \times 32 = 96$.
ریاضی ششم صفحه 140 - فعالیت 2
۲ـ برای انجام عملیات اگر عبارت پرانتز داشت، ابتدا داخل پرانتزها را حساب میکنیم: محاسبه را کامل کنید. فلشهای قرمز رنگ راهنمای ترتیب عملیات است:
$0/1 \times (3 \times (2/1 - 0/1) - 3) = 0/1 \times (3 \times \text{———} - 3) = 0/1 \times (\text{———} - 3) = 0/1 \times \text{———} =$
پرانتزها راهنمای ترتیب عملیاتاند. محاسبهها را از داخلیترین پرانتزها شروع کنید.
اگر از پرانتز استفاده نشده باشد، مانند $8 - 2 \times 3$ چطور؟
اگر ترتیب عملیات با پرانتز مشخص نشده باشد ابتدا باید ضربها و تقسیمها و سپس جمعها و تفریقها را از چپ به راست انجام دهیم.
با این قرارداد اکنون بگویید حاصل $8 - 2 \times 3$ چیست؟
پاسخ تشریحی و گام به گام ریاضی ششم صفحه 140 - فعالیت 2
بیایید طبق راهنمایی فلشها، مرحله به مرحله پیش برویم:
**گام اول (داخلیترین پرانتز):**
ابتدا تفریق داخل کوچکترین پرانتز را انجام میدهیم:
$2/1 - 0/1 = 2$.
حالا عبارت ما به این صورت میشود: $0/1 \times (3 \times 2 - 3)$.
**گام دوم (ضرب داخل پرانتز بزرگ):**
درون پرانتز باقیمانده، اولویت با ضرب است:
$3 \times 2 = 6$.
عبارت میشود: $0/1 \times (6 - 3)$.
**گام سوم (تفریق داخل پرانتز بزرگ):**
حالا تفریق را انجام میدهیم:
$6 - 3 = 3$.
**گام چهارم (ضرب نهایی):**
در آخر ضرب بیرونی را انجام میدهیم:
$0/1 \times 3 = 0/3$.
حالا در مورد عبارت بدون پرانتز $8 - 2 \times 3$:
طبق قرارداد، چون پرانتز نداریم، ابتدا باید **ضرب** را انجام دهیم و بعد سراغ تفریق برویم.
۱. ضرب: $2 \times 3 = 6$
۲. تفریق: $8 - 6 = 2$.
پس حاصل برابر با **۲** است.
ریاضی ششم صفحه 140 - کار در کلاس 1
۱ـ با توجّه به قرارداد، حاصل هر عبارت را به دست آورید.
الف) $5 + (3 - (1 + (0/71 - 0/03))) \div 3 =$
ب) $8 \div 2 + 3 \times 7 + 4 \times 13 - 5 - 2 =$
پاسخ تشریحی و گام به گام ریاضی ششم صفحه 140 - کار در کلاس 1
**حل عبارت الف:**
در اینجا پرانتزهای تو در تو داریم، پس از **داخلیترین** شروع میکنیم:
۱. $0/71 - 0/03 = 0/68$
۲. حالا یک پله بیرون میآییم: $1 + 0/68 = 1/68$
۳. پله بعدی: $3 - 1/68 = 1/32$
۴. حالا عبارت به این شکل است: $5 + 1/32 \div 3$. اولویت با **تقسیم** است: $1/32 \div 3 = 0/44$
۵. در نهایت جمع میکنیم: $5 + 0/44 = 5/44$.
**حل عبارت ب:**
در این عبارت پرانتز نداریم، پس ابتدا تمام **ضربها و تقسیمها** را از چپ به راست انجام میدهیم و سپس جمع و تفریقها را:
۱. تقسیم: $8 \div 2 = 4$
۲. ضرب اول: $3 \times 7 = 21$
۳. ضرب دوم: $4 \times 13 = 52$
حالا عبارت ما این است: $4 + 21 + 52 - 5 - 2$
۴. جمع و تفریق از چپ به راست:
$4 + 21 = 25$
$25 + 52 = 77$
$77 - 5 = 72$
$72 - 2 = 70$
حاصل نهایی برابر با **۷۰** است.
ریاضی ششم صفحه 140 - کار در کلاس 2
۲ـ عدد $4/25$ به روش قطع کردن با تقریب کمتر از ۱ بنویسید. سپس حاصل ضرب سمت راست را انجام دهید:
$4/25 \simeq \text{———}$ با تقریب کمتر از ۱
$4 \times 4/25 = \text{———}$
مقدار واقعی $4/25$ را در سمت چپ نشان داده و سپس آن را ۴ برابر کردهایم. توضیح دهید که حذف $0/25$ چه تأثیری در ۴ برابر شدن آن دارد.
پاسخ تشریحی و گام به گام ریاضی ششم صفحه 140 - کار در کلاس 2
ابتدا بخش اول سوال را حل میکنیم:
در روش **قطع کردن** با تقریب کمتر از ۱، تمام رقمهای اعشاری را حذف میکنیم.
$4/25 \simeq 4$.
حالا حاصلضرب واقعی را به دست میآوریم:
$4 \times 4/25 = 17$.
**توضیح تاثیر حذف $0/25$:**
وقتی ما عدد را قطع کردیم و آن را ۴ در نظر گرفتیم، در واقع مقدار **$0/25$** را نادیده گرفتیم.
اما وقتی این عدد ۴ برابر میشود، آن مقدار حذف شده هم ۴ برابر اثر میگذارد.
یعنی: $4 \times 0/25 = 1$
به همین دلیل است که حاصلضرب عدد تقریبی ما ($4 \times 4 = 16$) با حاصلضرب واقعی ($17$) دقیقاً **۱ واحد** اختلاف دارد.
**نتیجه اخلاقی:** در ضرب، کوچکترین حذف یا تقریب در عدد اولیه، میتواند باعث ایجاد اختلاف بزرگی در جواب نهایی شود.
☆
1403/01/21
خوبه مرسی ازتون
رمیصا توکلی
1404/01/15
خیلی عالی بود ممنونم 🦋🦋🥹🥹
رادین
1404/02/05
عالییییی بود مرسی و مثل همیشه کامل بود